Voor mij sprong er één project in het bijzonder uit. Niet alleen omdat ik zelf heb meegeschreven aan de aanvraag, maar ook omdat ik vanaf juli samen met collega’s van ZINZIZ, Tilburg University en Staatvandienst daadwerkelijk aan de slag ga!

Hoe kwam het tot stand?

Het idee van dit project ontstond tijdens een bijeenkomst van ZonMw, waar verschillende projectleiders samenkwamen rondom het thema ‘verbetering van de kwaliteit van het poortwachterproces’. Daar raakten we in gesprek over het openheidsdilemma: een bekend thema onder werkzoekenden met psychische klachten. Kim Janssens en haar collega’s deden daar in 2024 onderzoek naar en ontdekten dat het helpt om bewust stil te staan bij de vraag of, wanneer en hoe je open wil zijn over je klachten. Want dat is geen eenvoudige keuze. Ze ondervonden dat 51% van de interventiegroep na 6 maanden werk had gevonden, tegenover 26% van de controlegroep. Na 12 maanden bleek 49% van de interventiegroep duurzaam werk behouden te hebben (minimaal 12 uur per week, gedurende ten minste 3 maanden), tegenover 23% in de controlegroep. Veelbelovend resultaat!

Bewust stigma’s doorbreken

De kern van het openheidsdilemma is: ben je open over je klachten, of juist niet? En hoe doe je dat dan? Open zijn kan helpen om meer begrip en steun te krijgen. Tegelijkertijd loop je het risico op vooroordelen, stigma of zelfs discriminatie. Het blijft dus balanceren, en vraagt om maatwerk en eigen regie. CORAL 2.0, ontwikkeld door Kenniscentrum Phrenos, Tilburg University/Tranzo en Samen Sterk zonder Stigma, is een beslishulp die helpt bij het maken van keuzes rondom openheid. Niet alleen of je iets deelt, maar ook wat je wil delen, aan wie en wanneer. In het onderzoek van Kim en haar collega’s kwam uit dat ongeacht welke keuze je hierin maakt, het al helpt dat je bewust nadenkt over je keuze, en hierin een keuze kan maken die voor jou het meest passend is.

Waarom is het voor Spoor 2 belangrijk?

ZonMw investeert al langer in het verbeteren van het poortwachterproces. En dat is nodig, want landelijk onderzoek van UWV (2020) toont aan dat slecht 7% van de werkzoekenden via Spoor 2 nieuw werkt vindt. Ook binnen Spoor 2 is een belangrijk knelpunt het dilemma over hoeveel iemand vertelt over diens beperkingen en/of belastbaarheid. Bij psychische klachten blijkt dat hoewel 75% van de mensen hierover open is, 64% van de leidinggevenden aangeeft mensen met psychische kwetsbaarheden minder snel zouden aannemen. Dit creëert een spanningsveld: openheid kan helpen, maar is niet zonder risico.

Het onderzoek laat zien dat betere ondersteuning bij dit openheidsdilemma de slagingskans op het vinden van nieuw werk kan verhogen. Vanuit die gedachte zagen wij mogelijkheden om deze methode rond het openheidsdilemma breder in te zetten. Niet alleen voor mensen met psychische klachten, maar ook voor mensen met fysieke en energetische beperkingen. En juist ook binnen Spoor 2, waar het vinden van nieuw werk bij een nieuwe werkgever centraal staat.

Mijn focus op dit project

Ik kijk enorm uit om te starten. Dit project bouwt voort op onderzoek met veelbelovend resultaat en stelt ons in staat om de methode geschikt te maken voor een bredere doelgroep binnen Spoor 2. Vanuit eerdere ZINZIZ-projecten hield ik me al bezig met het poortwachterproces en knelpunten daarin, met focus op kennisdeling en samenwerking. Nu gaan we een stap verder door vanuit het perspectief van de werknemer naar het poortwachterproces te kijken.

Benieuwd naar het project, heb je vragen, of ga je graag in gesprek over de verbetering van het poortwachterproces? Stuur mij vooral een bericht: lucy@zinziz.nl of bel 06 – 81 92 88 61.

Voor de zomer zijn we met een mooi nieuw project gestart. Een project dat we samen doen met de gemeente Amsterdam, IJmond Werkt!, Divosa, Sam, Tilburg University en Bureau Meetellen en gefinancierd vanuit het programma Vakkundig aan het Werk 2 van ZonMw.

Waarom dit project?

Wanneer cliënten bij een sociale dienst terechtkomen voor een uitkering en begeleiding, zitten zij vaak in een lastige situatie. Het is dan ook belangrijk dat zij de juiste ondersteuning krijgen, zodat zij hun mogelijkheden kunnen gebruiken. En dat zij naar vermogen kunnen meedoen in de maatschappij. Elke cliënt is daarbij anders: heeft andere behoeftes, wensen en vaardigheden. En heeft dus ook andere ondersteuning nodig. Klantmanagers moeten dus maatwerk bieden. Geen makkelijke taak, waar de klantmanager ook wel wat ondersteuning in kan gebruiken.

Wat gaan we concreet doen?

In dit project gaan  de gemeente Amsterdam, IJmond Werkt!, 3 onderzoeksbureaus (ZINZIZ, Tilburg University, Meetellen) en 2 brancheverenigingen (Divosa en SAM) samen om hier iets mee te doen. De kern van het project ligt dan ook bij het versterken van het vakmanschap van klantmanagers en het bieden van passende ondersteuning aan cliënten. Dat doen we op basis van hetzelfde model: het integratief gedragsmodel (IGM). Belangrijk is daarbij dat dit model niet een doel op zich, maar juist een handig hulpmiddel is en blijft.

In 3 jaar tijd gaan we samen met cliënten, klantmanagers, managers, onderzoekers en werkgevers een methode ontwikkelen, uitvoeren, evalueren en doorontwikkelen. We willen met dit project de begeleiding verbeteren van:
1)  Klantmanagers aan cliënten: We willen aan de hand van het IGM een begeleidingsmethode ontwikkelen die de klantmanagers helpt bij de begeleiding van cliënten. Door makkelijker de factoren die van belang zijn voor de cliënt in kaart te brengen en hierop in te spelen. Met maatwerk in gesprekken en trajecten.
2) Managers aan professionals: Ook ontwikkelen we op basis van het IGM hulpmiddelen voor managers en trainers om de klantmanagers daarbij te ondersteunen (met aansturing, randvoorwaarden en training).

We bouwen daarbij voort op eerder projecten, maar het toepassen van het model in de interactie tussen manager en klantmanager is uniek: dat is nog niet eerder gedaan.

Gefaseerd project

We voeren het project in vier fasen uit:
1) Voorbereiding en basis leggen: We maken met alle partijen verder afspraken, bereiden materialen voor en doen verdiepend onderzoek
2) Ontwikkelen methoden: We ontwikkelen samen met cliënten, klantmanagers en managers de 2 methoden
3) Implementeren en evalueren: We trainen klantmanagers en managers, zij gaan de methode toepassen en we gaan bij cliënten, klantmanagers en managers evalueren (over het proces en over het effect van het werken met de methode)
4) Analyse en doorontwikkeling: We analyseren alle ervaringen en gegevens van de evaluatie en passen de methode op basis daarvan aan. Ook schrijven we een rapport over onze ervaringen en bevindingen.

Tijdens alle fasen zijn we druk bezig om alle betrokkenen op de hoogte te houden. Ook zorgen we dat  we continu advies vragen van cliënten, professionals, managers, beleidsmakers en onderzoekers. En dat we de kennis die we verzamelen in dit project delen met iedereen Tijdens alle fasen zijn we druk bezig om alle betrokkenen op de hoogte te houden. Ook zorgen we dat  we continu advies vragen van cliënten, professionals, managers, beleidsmakers en onderzoekers. En dat we de kennis die we verzamelen in dit project delen met iedereen die daar geïnteresseerd in is.

De methoden richten zich dus vooral op de professionals en hun managers, maar het gaat er uiteindelijk om dat cliënten hier veel voordeel van gaan hebben. De bedoeling is dat zij zo persoonlijker en doeltreffender worden begeleid, de gesprekken leuker, makkelijker en effectiever zijn en dat ze meer kansen krijgen om hun potentieel zoveel mogelijk te benutten. Maar ook voor de klantmanagers verwachten we veel voordelen: dat zij meer plezier in hun werk hebben, effectiever zijn in hun begeleiding en meer tevreden zijn over de ondersteuning vanuit het management.

Nieuwsgierig?

Neem dan contact op met de projectleider, Femke Bennenbroek (femke@zinziz.nl, of 06-34028906).